Papulosquameus

---
Psoriasis (L40.0)
DD: (geen DD vermeld)
Samenvatting: Psoriasis vulgaris (gewone psoriasis) is de term voor de klassieke psoriasis, met scherp begrensde verheven erythemato-papulo-squameuze lesies (plaques, papels) van wisselende grootte op de voorkeurslokalisaties (strekzijde elleboog en knie, vaak symmetrisch, stuit boven bilspleet, behaarde hoofd, rond de navel). Onbehandeld zijn de plekken wit en schilferend ( kaarsvetfenomeen ). Psoriasis kan over het gehele lichaam aanwezig zijn (erytrodermie) en kent topografische varianten en morfologische...Histologie:Hyperkeratose, parakeratose (kaarsvetfenomeen), wisselende acanthose, verlengde retelijsten, hoogoplopende dermale papillen (puntbloedinkjes), geen stratum granulosum.
Bron hoge resolutie PA-foto's : Kevin Kwee en Afdeling Pathologie MUMC.
Klik op de afbeelding om in te zoomen.

Therapie:De voorkeur voor een bepaalde therapie wordt mede bepaald door gebruiksvriendelijkheid en bijwerkingsprofiel.
In eerste instantie probeert men uit te komen met lokale therapie , tenzij de psoriasis zeer uitgebreid is.
Meestal een klasse III-IV corticosteroïd of een combinatie preparaat (Diprosalic, calcipotriol / betamethason).

Indifferente therapie:R/ paraffine-vaseline aa.
R/ Koelzalf zonder rozenolie FNA, 100 g, 500 g.
R/ Lanettezalf FNA (unguentum lanette FNA), 100 g, 500 g.
R/ Cetomacrogolzalf FNA (unguentum cetomacrogolis FNA),100 g, 500 g.

Keratolytische therapie:R/ salicylzuur 10% of 20% in vaseline.
Losweken van schilfers behaarde hoofd:R/ 25% cetiol V in (basis pro) cetomacrogolzalf FNA, pot à 250 g.
R/ 25% cetiol V in (basis pro) ung lanette FNA, pot à 250 g.
R/ paraffine capitis lotion, flacon à 250 ml (Fagron nr. 103413).
R/ axungia (adeps suillus, reuzel, varkensvet), pot à 100 of 500 g.
R/ Cetomacrogolsmeersel FNA (linimentum cetomacrogolis), pot à 100 of 500 g.

Corticosteroïden:R/ Betnelan zalf (betamethasonvaleraat 0.1%), tube à 25 of 30 g.
R/ Diprosone zalf (betamethasondipropionaat 0.05%), tube à 100 g.
R/ Cutivate zalf (fluticasonpropionaat 0.005%), tube à 30 of 100 g.R/ Elocon zalf (mometasonfuroaat 0.1%) (vet wateremulgerende zalf), tube à 30 g R/ Dermovate zalf (clobetasolpropionaat 0.05%), tube à 30 of 100 g.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/Psoriasis.htm

---
Psoriasis (L40.0)
DD: (geen DD vermeld)
Samenvatting: Psoriasis vulgaris (gewone psoriasis) is de term voor de klassieke psoriasis, met scherp begrensde verheven erythemato-papulo-squameuze lesies (plaques, papels) van wisselende grootte op de voorkeurslokalisaties (strekzijde elleboog en knie, vaak symmetrisch, stuit boven bilspleet, behaarde hoofd, rond de navel). Onbehandeld zijn de plekken wit en schilferend ( kaarsvetfenomeen ). Psoriasis kan over het gehele lichaam aanwezig zijn (erytrodermie) en kent topografische varianten en morfologische...Histologie:Hyperkeratose, parakeratose (kaarsvetfenomeen), wisselende acanthose, verlengde retelijsten, hoogoplopende dermale papillen (puntbloedinkjes), geen stratum granulosum.
Bron hoge resolutie PA-foto's : Kevin Kwee en Afdeling Pathologie MUMC.
Klik op de afbeelding om in te zoomen.

Therapie:De voorkeur voor een bepaalde therapie wordt mede bepaald door gebruiksvriendelijkheid en bijwerkingsprofiel.
In eerste instantie probeert men uit te komen met lokale therapie , tenzij de psoriasis zeer uitgebreid is.
Meestal een klasse III-IV corticosteroïd of een combinatie preparaat (Diprosalic, calcipotriol / betamethason).

Indifferente therapie:R/ paraffine-vaseline aa.
R/ Koelzalf zonder rozenolie FNA, 100 g, 500 g.
R/ Lanettezalf FNA (unguentum lanette FNA), 100 g, 500 g.
R/ Cetomacrogolzalf FNA (unguentum cetomacrogolis FNA),100 g, 500 g.

Keratolytische therapie:R/ salicylzuur 10% of 20% in vaseline.
Losweken van schilfers behaarde hoofd:R/ 25% cetiol V in (basis pro) cetomacrogolzalf FNA, pot à 250 g.
R/ 25% cetiol V in (basis pro) ung lanette FNA, pot à 250 g.
R/ paraffine capitis lotion, flacon à 250 ml (Fagron nr. 103413).
R/ axungia (adeps suillus, reuzel, varkensvet), pot à 100 of 500 g.
R/ Cetomacrogolsmeersel FNA (linimentum cetomacrogolis), pot à 100 of 500 g.

Corticosteroïden:R/ Betnelan zalf (betamethasonvaleraat 0.1%), tube à 25 of 30 g.
R/ Diprosone zalf (betamethasondipropionaat 0.05%), tube à 100 g.
R/ Cutivate zalf (fluticasonpropionaat 0.005%), tube à 30 of 100 g.R/ Elocon zalf (mometasonfuroaat 0.1%) (vet wateremulgerende zalf), tube à 30 g R/ Dermovate zalf (clobetasolpropionaat 0.05%), tube à 30 of 100 g.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/Psoriasis.htm

---
Psoriasis (L40.0)
DD: (geen DD vermeld)
Samenvatting: Psoriasis vulgaris (gewone psoriasis) is de term voor de klassieke psoriasis, met scherp begrensde verheven erythemato-papulo-squameuze lesies (plaques, papels) van wisselende grootte op de voorkeurslokalisaties (strekzijde elleboog en knie, vaak symmetrisch, stuit boven bilspleet, behaarde hoofd, rond de navel). Onbehandeld zijn de plekken wit en schilferend ( kaarsvetfenomeen ). Psoriasis kan over het gehele lichaam aanwezig zijn (erytrodermie) en kent topografische varianten en morfologische...Histologie:Hyperkeratose, parakeratose (kaarsvetfenomeen), wisselende acanthose, verlengde retelijsten, hoogoplopende dermale papillen (puntbloedinkjes), geen stratum granulosum.
Bron hoge resolutie PA-foto's : Kevin Kwee en Afdeling Pathologie MUMC.
Klik op de afbeelding om in te zoomen.

Therapie:De voorkeur voor een bepaalde therapie wordt mede bepaald door gebruiksvriendelijkheid en bijwerkingsprofiel.
In eerste instantie probeert men uit te komen met lokale therapie , tenzij de psoriasis zeer uitgebreid is.
Meestal een klasse III-IV corticosteroïd of een combinatie preparaat (Diprosalic, calcipotriol / betamethason).

Indifferente therapie:R/ paraffine-vaseline aa.
R/ Koelzalf zonder rozenolie FNA, 100 g, 500 g.
R/ Lanettezalf FNA (unguentum lanette FNA), 100 g, 500 g.
R/ Cetomacrogolzalf FNA (unguentum cetomacrogolis FNA),100 g, 500 g.

Keratolytische therapie:R/ salicylzuur 10% of 20% in vaseline.
Losweken van schilfers behaarde hoofd:R/ 25% cetiol V in (basis pro) cetomacrogolzalf FNA, pot à 250 g.
R/ 25% cetiol V in (basis pro) ung lanette FNA, pot à 250 g.
R/ paraffine capitis lotion, flacon à 250 ml (Fagron nr. 103413).
R/ axungia (adeps suillus, reuzel, varkensvet), pot à 100 of 500 g.
R/ Cetomacrogolsmeersel FNA (linimentum cetomacrogolis), pot à 100 of 500 g.

Corticosteroïden:R/ Betnelan zalf (betamethasonvaleraat 0.1%), tube à 25 of 30 g.
R/ Diprosone zalf (betamethasondipropionaat 0.05%), tube à 100 g.
R/ Cutivate zalf (fluticasonpropionaat 0.005%), tube à 30 of 100 g.R/ Elocon zalf (mometasonfuroaat 0.1%) (vet wateremulgerende zalf), tube à 30 g R/ Dermovate zalf (clobetasolpropionaat 0.05%), tube à 30 of 100 g.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/Psoriasis.htm

---
Psoriasis guttata (guttate psoriasis) (L40.4)
DD: geneesmiddelenreactie
pityriasis rosea
pityriasis lichenoides chronica en acuta (PLEVA)
lues II
viraal exantheem

Samenvatting: Psoriasis guttata (druppelvormige psoriasis) is een acute uitbarsting van psoriasis , in de vorm van kleine 1-10 mm grote papeltjes, vaak met een schilferend oppervlak en soms met een duidelijke kaarsvet fenomeen. Het kan de eerste manifestatie van psoriasis zijn. Het ontstaat meestal tussen 10 en 40 jaar. Een deel van de patiënten die een guttata psoriasis aanval hebben gehad ontwikkelt later een chronische plaque type psoriasis (percentage niet precies bekend). Een psoriasis guttata kan...Klinisch beeld:Roze rode papeltjes, later schilferend en deels met kaarsvetfenomeen, verspreid over het lichaam, met een voorkeur voor de romp en proximale extremiteiten, maar het kan gegeneraliseerd voorkomen, inclusief in het gelaat, oren en hoofdhuid.
Andere symptomen zoals nagelpsoriasis of gewrichtsklachten ontbreken.
Handpalmen en voetzolen doen meestal niet mee.
Vaak jeukt het.

Diagnostiek:Keelkweek op streptokokken, zonodig kweek van andere locaties (peri-anaal, uit wondjes).
Serologisch onderzoek: AST (anti-streptolysine titer) en anti-DNAse B .
Op indicatie een biopt (bij twijfel, ter uitsluiting van geneesmiddelenreactie en andere beelden).

Therapie:Een expectatief beleid met alleen emollientia of lichte (klasse II) lokale steroïden is een optie omdat het vaak vanzelf overgaat.
In ernstiger gevallen kan lichttherapie worden gestart, zonodig in combinatie met klasse III-IV steroïden of calcipotriol / betamethason-dipropionaat.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-guttata.htm

---
Psoriasis guttata (guttate psoriasis) (L40.4)
DD: geneesmiddelenreactie
pityriasis rosea
pityriasis lichenoides chronica en acuta (PLEVA)
lues II
viraal exantheem

Samenvatting: Psoriasis guttata (druppelvormige psoriasis) is een acute uitbarsting van psoriasis , in de vorm van kleine 1-10 mm grote papeltjes, vaak met een schilferend oppervlak en soms met een duidelijke kaarsvet fenomeen. Het kan de eerste manifestatie van psoriasis zijn. Het ontstaat meestal tussen 10 en 40 jaar. Een deel van de patiënten die een guttata psoriasis aanval hebben gehad ontwikkelt later een chronische plaque type psoriasis (percentage niet precies bekend). Een psoriasis guttata kan...Klinisch beeld:Roze rode papeltjes, later schilferend en deels met kaarsvetfenomeen, verspreid over het lichaam, met een voorkeur voor de romp en proximale extremiteiten, maar het kan gegeneraliseerd voorkomen, inclusief in het gelaat, oren en hoofdhuid.
Andere symptomen zoals nagelpsoriasis of gewrichtsklachten ontbreken.
Handpalmen en voetzolen doen meestal niet mee.
Vaak jeukt het.

Diagnostiek:Keelkweek op streptokokken, zonodig kweek van andere locaties (peri-anaal, uit wondjes).
Serologisch onderzoek: AST (anti-streptolysine titer) en anti-DNAse B .
Op indicatie een biopt (bij twijfel, ter uitsluiting van geneesmiddelenreactie en andere beelden).

Therapie:Een expectatief beleid met alleen emollientia of lichte (klasse II) lokale steroïden is een optie omdat het vaak vanzelf overgaat.
In ernstiger gevallen kan lichttherapie worden gestart, zonodig in combinatie met klasse III-IV steroïden of calcipotriol / betamethason-dipropionaat.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-guttata.htm

---
Psoriasis guttata (guttate psoriasis) (L40.4)
DD: geneesmiddelenreactie
pityriasis rosea
pityriasis lichenoides chronica en acuta (PLEVA)
lues II
viraal exantheem

Samenvatting: Psoriasis guttata (druppelvormige psoriasis) is een acute uitbarsting van psoriasis , in de vorm van kleine 1-10 mm grote papeltjes, vaak met een schilferend oppervlak en soms met een duidelijke kaarsvet fenomeen. Het kan de eerste manifestatie van psoriasis zijn. Het ontstaat meestal tussen 10 en 40 jaar. Een deel van de patiënten die een guttata psoriasis aanval hebben gehad ontwikkelt later een chronische plaque type psoriasis (percentage niet precies bekend). Een psoriasis guttata kan...Klinisch beeld:Roze rode papeltjes, later schilferend en deels met kaarsvetfenomeen, verspreid over het lichaam, met een voorkeur voor de romp en proximale extremiteiten, maar het kan gegeneraliseerd voorkomen, inclusief in het gelaat, oren en hoofdhuid.
Andere symptomen zoals nagelpsoriasis of gewrichtsklachten ontbreken.
Handpalmen en voetzolen doen meestal niet mee.
Vaak jeukt het.

Diagnostiek:Keelkweek op streptokokken, zonodig kweek van andere locaties (peri-anaal, uit wondjes).
Serologisch onderzoek: AST (anti-streptolysine titer) en anti-DNAse B .
Op indicatie een biopt (bij twijfel, ter uitsluiting van geneesmiddelenreactie en andere beelden).

Therapie:Een expectatief beleid met alleen emollientia of lichte (klasse II) lokale steroïden is een optie omdat het vaak vanzelf overgaat.
In ernstiger gevallen kan lichttherapie worden gestart, zonodig in combinatie met klasse III-IV steroïden of calcipotriol / betamethason-dipropionaat.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-guttata.htm

---
Psoriasis inversa (L40.8)
DD: dermatitis intertriginosa (smetplekken)
candida infectie
dermatomycose
erythrasma
seborroisch eczeem

Samenvatting: Psoriasis inversa is de benaming voor een variant van psoriasis die voorkeur heeft voor de lichaamsplooien (oksels, liezen, submammair, bilplooi, glans penis, navel). Kan geïsoleerd voorkomen maar ook in het kader van gewone psoriasis, en is dan inbegrepen onder de diagnose psoriasis vulgaris.Therapie:Gelijk aan gewone psoriasis, alleen moet men er rekening mee houden dat in de plooien de opname van actieve bestanddelen veel hoger is door het occlusieve effect.
Daarom corticosteroïden liefst niet hoger dan klasse II, eventueel III, en ook geen potentieel irriterende producten in de plooien aanbrengen zoals ditranol, calcipotriol of salicylzuur preparaten.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-inversa.htm

---
Psoriasis inversa (L40.8)
DD: dermatitis intertriginosa (smetplekken)
candida infectie
dermatomycose
erythrasma
seborroisch eczeem

Samenvatting: Psoriasis inversa is de benaming voor een variant van psoriasis die voorkeur heeft voor de lichaamsplooien (oksels, liezen, submammair, bilplooi, glans penis, navel). Kan geïsoleerd voorkomen maar ook in het kader van gewone psoriasis, en is dan inbegrepen onder de diagnose psoriasis vulgaris.Therapie:Gelijk aan gewone psoriasis, alleen moet men er rekening mee houden dat in de plooien de opname van actieve bestanddelen veel hoger is door het occlusieve effect.
Daarom corticosteroïden liefst niet hoger dan klasse II, eventueel III, en ook geen potentieel irriterende producten in de plooien aanbrengen zoals ditranol, calcipotriol of salicylzuur preparaten.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-inversa.htm

---
Psoriasis inversa (L40.8)
DD: dermatitis intertriginosa (smetplekken)
candida infectie
dermatomycose
erythrasma
seborroisch eczeem

Samenvatting: Psoriasis inversa is de benaming voor een variant van psoriasis die voorkeur heeft voor de lichaamsplooien (oksels, liezen, submammair, bilplooi, glans penis, navel). Kan geïsoleerd voorkomen maar ook in het kader van gewone psoriasis, en is dan inbegrepen onder de diagnose psoriasis vulgaris.Therapie:Gelijk aan gewone psoriasis, alleen moet men er rekening mee houden dat in de plooien de opname van actieve bestanddelen veel hoger is door het occlusieve effect.
Daarom corticosteroïden liefst niet hoger dan klasse II, eventueel III, en ook geen potentieel irriterende producten in de plooien aanbrengen zoals ditranol, calcipotriol of salicylzuur preparaten.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-inversa.htm

---
Psoriasis unguium (nagel psoriasis) (L40.8)
DD: Mycose
paronychia
acrodermatitis continua van Hallopeau
pustulosis palmoplantaris
bacteriële infecties

Samenvatting: Circa 50-80% van de psoriasis patiënten heeft psoriasis unguium (psoriasisnagels). Bij psoriasis met gewrichtsklachten zelfs 85%. Nagel psoriasis als geïsoleerd verschijnsel zonder verder huidafwijkingen komt regelmatig voor, mogelijk heeft zelfs 5-10% van de bevolking dit (de incidentie van psoriasis in Nederland is 2.5%). Het is vaak een cosmetisch probleem, en soms veroorzaakt het pijn en hinder bij het normaal gebruik van de vingers. De nagels zijn altijd in het zicht en hebben een...Klinisch beeld:Verdikking van de nagel (subunguale hyperkeratose), distale loslating ( distale onycholyse ), bruine verkleuring ( olievlekfenomeen ), putjes in de nagelplaat, pustulosis, splinterbloedingen, paronychia in de nagelwal.
Therapie:Trauma aan de nagels vermijden ( Köbnerfenomeen kan optreden), korthouden, verzorgen, invetten, geen subungale hyperkeratose wegschrapen met scherpe voorwerpen, geen plak kunstnagels aanbrengen.
Therapie is moeizaam.
Superinfecties op grond van kweek bestrijden (cave anaëroben).
R/ lokale corticosteroïden klasse III-IV, 1-2 dd, eventueel onder occlusie.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/psoriasis-unguium-psoriasisnagels.htm

---
Lichen planus (lichen ruber planus) (L43.9)
DD: lichen simplex chronicus
lichen striatus
verruca planae
verruca vulgaris
mollusca contagiosa

Samenvatting: Lichen planus is een benigne inflammatoire aandoening van de huid en de orale en genitale slijmvliezen (mucosale lichen planus) met onbekende etiologie. Kan op elke leeftijd voorkomen, maar vooral tussen 25-70 jaar, vrijwel nooit bij kinderen. Het is moeilijk te behandelen, de diverse therapieën onderdrukken alleen de symptomen en kunnen bijwerkingen hebben. De meest gebruikelijke therapie is lokale corticosteroïden klasse IV of III.Klinisch beeld:Jeukende, vlakke glanzende polygonale papels, miliair tot lenticulair groot, rood tot roodpaars, met aan het oppervlak een netwerk van fijn vertakte wittige streepjes (Wickhamse striae) die zichtbaar worden na insmeren met paraffine/olie.
Etiologie:De oorzaak is onbekend.
Histologisch is er een lymfocytair infiltraat waarbij cytotoxische T-lymfocyten aangrijpen op de epidermis.
Een auto-immuungenese wordt vermoed vanwege het soms geassocieerd voorkomen met andere auto-immuunziekten (schildklierziekten, rheumatoïde arthritis, vitiligo, coeliakie, inflammatory bowel disease (IBD), primaire biliaire cirrhose, alopecia areata en SLE).

Prognose:chronische aandoening, 25% geneest in halfjaar, 75% binnen 1 jaar, 90% binnen 2 jaar.
Diagnostiek:- Zonodig biopt - In risico groepen (discutabel) eventueel onderzoek naar geassocieerde hepatitis B en C infectie (hepatitis B en C serologie (anti-HBS, anti-HB core, anti-HCV) en leverenzymen) - Geneesmiddel gebruik inventariseren
PA:In de epidermis is het stratum corneum licht en stratum granulosum irregulair verdikt.
Het stratum spinosum toont irregulaire acanthose; de epidermale papillen lopen spits van onder uit en vormen een kartelrand (koepels, zaagtandvormig).
Het stratum basale is onduidelijk begrensd door vanuit de cutis binnengedrongen lymfocytair infiltraat; er is pigmentverlies.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ltxt/LichenPlanus.htm

---
Lichen planus (lichen ruber planus) (L43.9)
DD: lichen simplex chronicus
lichen striatus
verruca planae
verruca vulgaris
mollusca contagiosa

Samenvatting: Lichen planus is een benigne inflammatoire aandoening van de huid en de orale en genitale slijmvliezen (mucosale lichen planus) met onbekende etiologie. Kan op elke leeftijd voorkomen, maar vooral tussen 25-70 jaar, vrijwel nooit bij kinderen. Het is moeilijk te behandelen, de diverse therapieën onderdrukken alleen de symptomen en kunnen bijwerkingen hebben. De meest gebruikelijke therapie is lokale corticosteroïden klasse IV of III.Klinisch beeld:Jeukende, vlakke glanzende polygonale papels, miliair tot lenticulair groot, rood tot roodpaars, met aan het oppervlak een netwerk van fijn vertakte wittige streepjes (Wickhamse striae) die zichtbaar worden na insmeren met paraffine/olie.
Etiologie:De oorzaak is onbekend.
Histologisch is er een lymfocytair infiltraat waarbij cytotoxische T-lymfocyten aangrijpen op de epidermis.
Een auto-immuungenese wordt vermoed vanwege het soms geassocieerd voorkomen met andere auto-immuunziekten (schildklierziekten, rheumatoïde arthritis, vitiligo, coeliakie, inflammatory bowel disease (IBD), primaire biliaire cirrhose, alopecia areata en SLE).

Prognose:chronische aandoening, 25% geneest in halfjaar, 75% binnen 1 jaar, 90% binnen 2 jaar.
Diagnostiek:- Zonodig biopt - In risico groepen (discutabel) eventueel onderzoek naar geassocieerde hepatitis B en C infectie (hepatitis B en C serologie (anti-HBS, anti-HB core, anti-HCV) en leverenzymen) - Geneesmiddel gebruik inventariseren
PA:In de epidermis is het stratum corneum licht en stratum granulosum irregulair verdikt.
Het stratum spinosum toont irregulaire acanthose; de epidermale papillen lopen spits van onder uit en vormen een kartelrand (koepels, zaagtandvormig).
Het stratum basale is onduidelijk begrensd door vanuit de cutis binnengedrongen lymfocytair infiltraat; er is pigmentverlies.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ltxt/LichenPlanus.htm

---
Lichen planus (lichen ruber planus) (L43.9)
DD: lichen simplex chronicus
lichen striatus
verruca planae
verruca vulgaris
mollusca contagiosa

Samenvatting: Lichen planus is een benigne inflammatoire aandoening van de huid en de orale en genitale slijmvliezen (mucosale lichen planus) met onbekende etiologie. Kan op elke leeftijd voorkomen, maar vooral tussen 25-70 jaar, vrijwel nooit bij kinderen. Het is moeilijk te behandelen, de diverse therapieën onderdrukken alleen de symptomen en kunnen bijwerkingen hebben. De meest gebruikelijke therapie is lokale corticosteroïden klasse IV of III.Klinisch beeld:Jeukende, vlakke glanzende polygonale papels, miliair tot lenticulair groot, rood tot roodpaars, met aan het oppervlak een netwerk van fijn vertakte wittige streepjes (Wickhamse striae) die zichtbaar worden na insmeren met paraffine/olie.
Etiologie:De oorzaak is onbekend.
Histologisch is er een lymfocytair infiltraat waarbij cytotoxische T-lymfocyten aangrijpen op de epidermis.
Een auto-immuungenese wordt vermoed vanwege het soms geassocieerd voorkomen met andere auto-immuunziekten (schildklierziekten, rheumatoïde arthritis, vitiligo, coeliakie, inflammatory bowel disease (IBD), primaire biliaire cirrhose, alopecia areata en SLE).

Prognose:chronische aandoening, 25% geneest in halfjaar, 75% binnen 1 jaar, 90% binnen 2 jaar.
Diagnostiek:- Zonodig biopt - In risico groepen (discutabel) eventueel onderzoek naar geassocieerde hepatitis B en C infectie (hepatitis B en C serologie (anti-HBS, anti-HB core, anti-HCV) en leverenzymen) - Geneesmiddel gebruik inventariseren
PA:In de epidermis is het stratum corneum licht en stratum granulosum irregulair verdikt.
Het stratum spinosum toont irregulaire acanthose; de epidermale papillen lopen spits van onder uit en vormen een kartelrand (koepels, zaagtandvormig).
Het stratum basale is onduidelijk begrensd door vanuit de cutis binnengedrongen lymfocytair infiltraat; er is pigmentverlies.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ltxt/LichenPlanus.htm

---
Pityriasis rosea (L42)
DD: secundaire syphilis
toxicodermie (o.a. t.g.v. goud)
viraal exantheem nno
pityriasis rosea-achtige eczematide
pityriasis rosea-achtige myciden (schimmels zoeken)

Samenvatting: Pityriasis rosea is een acuut verlopende, spontaan genezende (in 5-6 weken) erythemato-squameuze dermatose (soms erythemato-papulo-squameus, soms vesiculeus, zelden urticarieel). Het komt vooral voor tussen 10e en 35e jaar (piek 23e), bij vrouwen iets meer dan bij mannen (1.5:1). Vooral in voor- en najaar. De oorzaak is niet bekend. Een virale genese is gesuggereerd (mycoplasma, picornavirus, HHV6, HHV7) maar niet bewezen. In 80% voorafgegaan (enkele dagen - 1 week) door een ' herald patch ' of...Diagnostiek:De diagnose wordt gesteld op het klinisch beeld.
Soms is een luesserologie nodig voor de DD.
Zonodig een biopt afnemen (als het klinisch toch niet duidelijk herkenbaar is als pityriasis rosea).
Bron hoge resolutie PA-foto's : Kevin Kwee en Afdeling Pathologie MUMC.
Klik op de afbeelding om in te zoomen.

Therapie:Geen, gaat vanzelf over, meestal in circa 6 weken, bij sommigen duurt het langer (3-4 maanden).
Eventueel emollientia of antipruriginosa.
R/ Cremor vaselini cetomacrogolis FNA R/ Cremor lanette I FNA met 1% menthol of 1% menthol in carbomeerwatergel FNA.
R/ cremor lanette I, acidum salicylicum 1-2% eventueel bij schilfering.
R/ antihistaminicum bij jeuk.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/PityriasisRosea.htm

---
Pityriasis rosea (L42)
DD: secundaire syphilis
toxicodermie (o.a. t.g.v. goud)
viraal exantheem nno
pityriasis rosea-achtige eczematide
pityriasis rosea-achtige myciden (schimmels zoeken)

Samenvatting: Pityriasis rosea is een acuut verlopende, spontaan genezende (in 5-6 weken) erythemato-squameuze dermatose (soms erythemato-papulo-squameus, soms vesiculeus, zelden urticarieel). Het komt vooral voor tussen 10e en 35e jaar (piek 23e), bij vrouwen iets meer dan bij mannen (1.5:1). Vooral in voor- en najaar. De oorzaak is niet bekend. Een virale genese is gesuggereerd (mycoplasma, picornavirus, HHV6, HHV7) maar niet bewezen. In 80% voorafgegaan (enkele dagen - 1 week) door een ' herald patch ' of...Diagnostiek:De diagnose wordt gesteld op het klinisch beeld.
Soms is een luesserologie nodig voor de DD.
Zonodig een biopt afnemen (als het klinisch toch niet duidelijk herkenbaar is als pityriasis rosea).
Bron hoge resolutie PA-foto's : Kevin Kwee en Afdeling Pathologie MUMC.
Klik op de afbeelding om in te zoomen.

Therapie:Geen, gaat vanzelf over, meestal in circa 6 weken, bij sommigen duurt het langer (3-4 maanden).
Eventueel emollientia of antipruriginosa.
R/ Cremor vaselini cetomacrogolis FNA R/ Cremor lanette I FNA met 1% menthol of 1% menthol in carbomeerwatergel FNA.
R/ cremor lanette I, acidum salicylicum 1-2% eventueel bij schilfering.
R/ antihistaminicum bij jeuk.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/PityriasisRosea.htm

---
Pityriasis rosea (L42)
DD: secundaire syphilis
toxicodermie (o.a. t.g.v. goud)
viraal exantheem nno
pityriasis rosea-achtige eczematide
pityriasis rosea-achtige myciden (schimmels zoeken)

Samenvatting: Pityriasis rosea is een acuut verlopende, spontaan genezende (in 5-6 weken) erythemato-squameuze dermatose (soms erythemato-papulo-squameus, soms vesiculeus, zelden urticarieel). Het komt vooral voor tussen 10e en 35e jaar (piek 23e), bij vrouwen iets meer dan bij mannen (1.5:1). Vooral in voor- en najaar. De oorzaak is niet bekend. Een virale genese is gesuggereerd (mycoplasma, picornavirus, HHV6, HHV7) maar niet bewezen. In 80% voorafgegaan (enkele dagen - 1 week) door een ' herald patch ' of...Diagnostiek:De diagnose wordt gesteld op het klinisch beeld.
Soms is een luesserologie nodig voor de DD.
Zonodig een biopt afnemen (als het klinisch toch niet duidelijk herkenbaar is als pityriasis rosea).
Bron hoge resolutie PA-foto's : Kevin Kwee en Afdeling Pathologie MUMC.
Klik op de afbeelding om in te zoomen.

Therapie:Geen, gaat vanzelf over, meestal in circa 6 weken, bij sommigen duurt het langer (3-4 maanden).
Eventueel emollientia of antipruriginosa.
R/ Cremor vaselini cetomacrogolis FNA R/ Cremor lanette I FNA met 1% menthol of 1% menthol in carbomeerwatergel FNA.
R/ cremor lanette I, acidum salicylicum 1-2% eventueel bij schilfering.
R/ antihistaminicum bij jeuk.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ptxt/PityriasisRosea.htm

---
Keratosis pilaris (L85.8)
DD: Keratosis pilaris
ulerythema ophryogenes
phrynoderma
lichen spinulosus
pityriasis rubra pilaris

Samenvatting: keratosis pilaris (anservel, kippenvel) wordt gekenmerkt door kleine ruw aanvoelende folliculaire papeltjes , soms erythemateus, vooral op buitenzijde bovenarmen en benen, soms ook in het gelaat, op de billen, of op de romp. Het berust op keratotische plugjes in de haarfollikels. Het is een genetisch bepaalde keratinisatiestoornis, maar het komt zo vaak voor (bij 50-80% van kinderen en pubers en bij 40% van volwassenen) dat het beschouwd kan worden als fysiologisch verschijnsel. Het geeft...Therapie:Meestal is er geen behandeling nodig.
Eventueel emollientia of lokale keratolytica (ureum, salicylzuur, retinoïden).
R/ een indifferente zalf, crème of lotion voor de droge huid (zie onder producten voor de droge huid ).

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ktxt/KeratosisPilaris.htm

---
Keratosis pilaris (L85.8)
DD: Keratosis pilaris
ulerythema ophryogenes
phrynoderma
lichen spinulosus
pityriasis rubra pilaris

Samenvatting: keratosis pilaris (anservel, kippenvel) wordt gekenmerkt door kleine ruw aanvoelende folliculaire papeltjes , soms erythemateus, vooral op buitenzijde bovenarmen en benen, soms ook in het gelaat, op de billen, of op de romp. Het berust op keratotische plugjes in de haarfollikels. Het is een genetisch bepaalde keratinisatiestoornis, maar het komt zo vaak voor (bij 50-80% van kinderen en pubers en bij 40% van volwassenen) dat het beschouwd kan worden als fysiologisch verschijnsel. Het geeft...Therapie:Meestal is er geen behandeling nodig.
Eventueel emollientia of lokale keratolytica (ureum, salicylzuur, retinoïden).
R/ een indifferente zalf, crème of lotion voor de droge huid (zie onder producten voor de droge huid ).

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ktxt/KeratosisPilaris.htm

---
Keratosis pilaris (L85.8)
DD: Keratosis pilaris
ulerythema ophryogenes
phrynoderma
lichen spinulosus
pityriasis rubra pilaris

Samenvatting: keratosis pilaris (anservel, kippenvel) wordt gekenmerkt door kleine ruw aanvoelende folliculaire papeltjes , soms erythemateus, vooral op buitenzijde bovenarmen en benen, soms ook in het gelaat, op de billen, of op de romp. Het berust op keratotische plugjes in de haarfollikels. Het is een genetisch bepaalde keratinisatiestoornis, maar het komt zo vaak voor (bij 50-80% van kinderen en pubers en bij 40% van volwassenen) dat het beschouwd kan worden als fysiologisch verschijnsel. Het geeft...Therapie:Meestal is er geen behandeling nodig.
Eventueel emollientia of lokale keratolytica (ureum, salicylzuur, retinoïden).
R/ een indifferente zalf, crème of lotion voor de droge huid (zie onder producten voor de droge huid ).

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ktxt/KeratosisPilaris.htm

---
Ichthyosis vulgaris (Q80.0)
DD: (geen DD vermeld)
Samenvatting: Ichthyosis vulgaris ( FLG-nEDD ) wordt gekenmerkt door een droge huid met fijne lamellaire of schubachtige schilfering. Er bestaat een frequent voorkomende (1 op 250) autosomaal dominante vorm (ADI), waarbij er in de epidermis een tekort is aan het eiwit fillagrine , en een zeldzamere (1 op 2000 jongens) X-gebonden recessieve vorm (XRI), die berust op een steroidsulfatase deficiëntie. Als er alleen maar een droge huid is zonder dat specifiek deze genetische varianten van ichthyosis vulgaris...Therapie:Algemene maatregelen: een droge omgeving (airconditioning, te warm gestookt, winter) voorkomen.
In tegenstelling tot ichthyosis levior en xerosis is frequent (1-2 dd) baden nuttig, mits niet te heet, geen agressieve zepen, maar water met NaCl of badolie, gevolgd door direkt insmeren met vette zalven of hygroscopische (ureum) of keratolytische bestanddelen in licht vette basis.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/itxt/ichthyosis.htm

---
Ichthyosis vulgaris (Q80.0)
DD: (geen DD vermeld)
Samenvatting: Ichthyosis vulgaris ( FLG-nEDD ) wordt gekenmerkt door een droge huid met fijne lamellaire of schubachtige schilfering. Er bestaat een frequent voorkomende (1 op 250) autosomaal dominante vorm (ADI), waarbij er in de epidermis een tekort is aan het eiwit fillagrine , en een zeldzamere (1 op 2000 jongens) X-gebonden recessieve vorm (XRI), die berust op een steroidsulfatase deficiëntie. Als er alleen maar een droge huid is zonder dat specifiek deze genetische varianten van ichthyosis vulgaris...Therapie:Algemene maatregelen: een droge omgeving (airconditioning, te warm gestookt, winter) voorkomen.
In tegenstelling tot ichthyosis levior en xerosis is frequent (1-2 dd) baden nuttig, mits niet te heet, geen agressieve zepen, maar water met NaCl of badolie, gevolgd door direkt insmeren met vette zalven of hygroscopische (ureum) of keratolytische bestanddelen in licht vette basis.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/itxt/ichthyosis.htm

---
Ichthyosis vulgaris (Q80.0)
DD: (geen DD vermeld)
Samenvatting: Ichthyosis vulgaris ( FLG-nEDD ) wordt gekenmerkt door een droge huid met fijne lamellaire of schubachtige schilfering. Er bestaat een frequent voorkomende (1 op 250) autosomaal dominante vorm (ADI), waarbij er in de epidermis een tekort is aan het eiwit fillagrine , en een zeldzamere (1 op 2000 jongens) X-gebonden recessieve vorm (XRI), die berust op een steroidsulfatase deficiëntie. Als er alleen maar een droge huid is zonder dat specifiek deze genetische varianten van ichthyosis vulgaris...Therapie:Algemene maatregelen: een droge omgeving (airconditioning, te warm gestookt, winter) voorkomen.
In tegenstelling tot ichthyosis levior en xerosis is frequent (1-2 dd) baden nuttig, mits niet te heet, geen agressieve zepen, maar water met NaCl of badolie, gevolgd door direkt insmeren met vette zalven of hygroscopische (ureum) of keratolytische bestanddelen in licht vette basis.

Bron: huidziekten.nl — https://huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/itxt/ichthyosis.htm