Boeken

---

De neus bevat een lamina propria en capillairen. Hierdoor wordt ingeademde lucht vochtiger en warmer dan in de mond, wat dus beter is voor de ademhaling.

---

De plicae ventriculares zijn de 'valse' stembanden, want deze kunnen niet volledig sluiten, wat noodzakelijk is voor het maken van geluid. De plicae vocales zijn de 'ware' stembanden en kunnen wel volledig sluiten.

Lactose wordt in het lichaam omgezet tot glucose en galactose.

In de gevoede staat maakt je lichaam (meer/minder) meer insuline en minder glucagon. In de nuchtere staat is dit andersom.

Na het eten zit er veel glucose in het lichaam en dit laat de osmotische waarde stijgen. Deze moet dus gebalanceerd worden door meer insuline.

---

Erythrocyten ruilen negatieve Cl- ionen van het bloedplasma tegen negatieve HCO3- naar het bloedplasma. Dit heet de Chloride Shift.

Hierdoor wordt de H+ in het bloedplasma geneutraliseerd.

De omzetting van CO2 + H2O naar HCO3- + H+ (H2CO3) komt binnen de erythrocyten tot stand door het enzym carboanhydrase.

Deze omzetting wordt mogelijk gemaakt door de Chloride Shift en speelt een cruciale rol in de elektrische neutralisatie van het bloedplasma (HCO3- neutraliseert H+)

CO2 wordt op twee manieren door de bloedbaan vervoerd:

- Via het bloedplasma in HCO3- (65%)
- Via de erythrocyten in HbCO2 (35%)

---

Een allosterisch enzym is een enzym dat de conformatie (vorm) van een eiwit verandert door buiten het actieve centrum te binden (plek waar de substraat komt). Hierdoor kan het eiwit geactiveerd/gedeactiveerd worden.

---

Hexokinase vinden we in de meeste weefsels en dit zorgt voor de omzetting van glucose -> glucose-6-fosfaat (G6P). Dit molecuul kan niet door de glucosetransporters en zo wordt energie in de cel behouden tijdens de ATP productie (glycolyse).

---

Glucokinase (kinase van glucose) zet Glucose -> G6P. Zo wordt er dus weer glucose vrijgemaakt voor energietransport naar andere weefsels. Glucokinase wordt alleen in de lever gemaakt.

Glucokinase vinden we in de lever en heeft voor glucose een (hogere/lagere) hogere Km en dus een lagere affiniteit dan Hexokinase

De lagere affiniteit betekent dat het makkelijker beïnvloed wordt en dus gevoeliger is voor veranderingen.

---

PFK-1 zorgt ervooor dat fructose-1,6-bifosfaat ontstaat, een belangrijke schakel in de glycolyse.
PFK-1 = Glycolyse omhoog

---

- Glucokinase (glucose-6-phosphate+)
- Hexokinase (glucose-6-phosphate +)
- PFK-1 (fructose-1,6-bifosfaat+)

---

- PFK-1 stimuleert de glycolyse - PFK-2 stimuleert PFK-1

Pyruvaat Dehydrogenase (PDH) zet Pyruvaat om in Acetyl-CoA. Wat gebeurd er met de energievoorziening als dit enzym niet aanwezig is?

Zonder PDH is er geen Acetyl-CoA, dus geen Citroenzuurcyclus. In de afwezigheid van PDH gaat een cel dus over op anaërobe glycolyse voor energie aanmaak, dus ontstaat er veel lactaat (-> verzuring).

---

Lactaat acidose ontstaat door een verstoorde NADH/NAD+

Als je teveel alcohol drinkt, dan ontstaat er veel NADH. Hierdoor stopt de citroenzuurcyclus. Door een overmaat aan NADH wordt er meer pyruvaat tot lactaat omgezet. Dit leidt dus tot lactaat acidose.

---

Beta-oxidatie is de omzetting van vetzuren tot Acetyl-Coa (beginproduct citroenzuurcyclus). Deze omzetting vindt plaats binnen de mitochondriën tijdens inspanning of lang vasten (middernacht).

Voordat er Beta-oxidatie plaatsvindt moeten de vetzuren eerst geactiveerd worden door Acyl-CoA synthetase (thiokinase) en daarna in het mitochondrium getransporteerd worden door Carnitine.

---

Erythrocyten hebben geen mitochondria want ze willen zuurstofradicalen voorkomen.

Beta-oxidatie vindt alleen plaats in het mitochondrium, dus dit kan niet in de erythrocyten plaatsvinden zonder mitochondria.

---

Ketonlichamen zijn een alternatieve brandstofvorm op Acetyl-CoA (glucose) en worden gemaakt uit vetten. Deze kunnen zelfs gebruikt worden in het brein. Het nadeel van ketonlichamen is dat ze zuur zijn en dus schadelijk voor het lichaam.

Tijdens periodes van inspanning en vasten (daalt/stijgt) daalt de insulineconcentratie en stijgt de glucagonconcentratie. Er is dan een (verhoogde/verlaagde) verhoogde lipolyse.

Tijdens het vasten en tijdens inspanning heb je natuurlijk meer energie nodig, dus wil je niet dat insuline je glucose omzet naar glycogeen. Er wordt meer vet afgebroken (lipolyse) zodat er meer energie vrijgemaakt kan worden.

---

Glycosidases zorgen ervoor dat koolhydraten (suikers) worden gesplitst tot monosacchariden. Dit is noodzakelijk, want alleen monosacchariden kunnen door de dunne darm worden opgenomen, niet de grotere suikerstructuren.

---

Lactose Intolerantie ontstaat wanneer er niet genoeg lactase in het lichaam is, waardoor lactose niet goed door het dunne darm epitheel afgebroken kan worden.

---

Lactose kan niet in de dunne darm worden afgebroken door afwezigheid lactase, maar bacteriën uit de dikke darm kunnen dit wel. Hierbij ontstaat lactaat (melkzuur), wat leidt tot de aantrekking van water en dus tot diarree.

---

Voedingsvezels zorgen voor een (gereguleerde) toename aan water in het colon en hierdoor wordt de ontlasting zachter. Dit is gezond vanwege de verminderde druk op de dikke darm.

De twee vormen van glucose transport zijn: via GLUT (passief) en via Natrium afhankelijke Co-transporters (secundair actief).

Na/K pomp geeft energie voor glucose.

---

NATs zijn actief transport. Dit is dus belangrijk voor de laatste beetjes glucose in de darm waar er tegen de concentratiegradiënt in getransporteerd moet worden. Dit kan niet via passief GLUT gaan, want dit kan alleen met de concentratiegradiënt mee.

---

GLUT2 zijn glucosetransporters die veel glucose kunnen voortbewegen maar pas bij een hoge concentratie actief zijn. Dit is natuurlijk belangrijk omdat de lever overtollig glucose moet opslaan als glycogeen, maar het moet niet de glucose 'stelen' van andere organen die het harder nodig hebben.

https://www.youtube.com/watch?v=DzN0geHb86I

---

GLUT4 is Insuline-dependent, dus pas als er insuline is werken deze glucosetransporters. Dit is logisch, want insuline geeft een hoog glucosegehalte aan. In dat geval kan energie vrij gebruikt worden om vetweefsel aan te maken of spieren te gebruiken.

https://www.youtube.com/watch?v=DzN0geHb86I

---

1. Door de vertakkingen zijn er meer bindingsplaatsen voor enzymenabraak / synthese.2. Grotere oplosbaarheid van het molecuul

https://en.wikipedia.org/wiki/Glycogen

Glycogeen wordt door twee enzymen afgebroken, glycogeen fosforylase voor de buitenste takken en debrancher enzym voor de kerntakken.

---

Epinefrine zorgt voor de afbraak van leverglycogeen tijdens momenten van inspanning of hypoglycemie (energie nodig).

Epinefrine = Glucose omhoog

Leverglycogeen metabolisme wordt geregeld door glycogeen fosforylase via de degradatie pathway en door glycogeen synthase via de biosynthetische pathway. cAMP zorgt voor de activatie van de degrading pathway.

Fructose wordt gemaakt via de polyol route doormiddel van het enzym aldose reductase (aldolase B splitst fructose op). Fructose is de primaire energiebron van spermacellen.

---

De PPP maakt in het cytosol NADPH. Dit activeert de anti-oxidant gluthation en het helpt bij de synthese van vetzuren en cholestorol.

Ook maakt de PPP pentose, een bestanddeel van DNA en RNA.

---

Alcohol moet afgebroken worden dmv alcohol dehydrogenase tot acetaldehyde, maar dit is giftig voor de lever. Dit leidt tot een verhoogd risico op kanker.

---

1. Alcohol-geïnduceerde Hepatitis (Chronische leverontsteking)
2. Keto acidose / Lactic acidose (Ketonen / Lactaat overschot)
3. Vette Lever (Alcohol remt beta-oxidatie)
4. Levercirrose (Leverfibrose basically)

Ezelsbruggetje: Alcohol Keeps Latinos Very Lively

---

Bij een overschot aan alcohol krijg je een ophoping van NADH, wat een hoge energietoestand aangeeft. Daardoor wordt er geen vet afgebroken in de lever voor energie, dus ontstaat een vette lever.

Overschot vet wordt ook wel hyperlipidemie genoemd.

---

- Ketoacidose ontstaat omdat de overmaat aan NADH zorgt voor de afbraak van Vetweefsel tot ketonen.

- Lactaatacidose ontstaat omdat de overmaat aan NADH zorgt voor de afbraak van Glucose tot lactose.

Beide zorgen voor een diepe ademhaling en evt coma.

---

Door de hoge hoeveelheid NADH wordt de citroenzuurcyclus gestopt en wordt de gluconeogenese dus geremd. Deze producten worden omgezet tot lactaat.

Je brein denkt dat je al genoeg energie hebt in de vorm van NADH, daarom heb je niet nog meer glucose nodig .

---

Galzouten zijn een product van de lever nodig voor de afbraak van grote vetten door de aanmaak van Micellen. Hun secretie via de galblaas wordt gestimuleerd doorCholeCystoKinine (CCK).

CCK =Vetafbraak omhoog

---

Vetten worden verpakt in micellen door galzouten en daarna gescheiden dmv lipases, zodat ze door het darmepitheel opgenomen kunnen worden. Uiteindelijk worden deze galzouten weer naar de lever gebracht via de enterohepatische circulatie.

'Hepar' = Lever (Grieks) + 'Entero' = Darm

---

Triglyceriden (mainonderdeel vet) zijn hydrofoob en kunnen daardoor niet zelf door bloed verplaatsen. Ze zijn daarom verpakt in chylomicronen, die de triglyceriden naar vet- / spierweefsel transporteert.

---

Chylomicronen (dus vetonderdelen) worden via lymfevocht vervoerd naar het bloed door de Ductus Thoracicus,die supraclaviculair eindigt.

---

Op het membraan van vet-/spiercellen zijn lipoproteïne lipases (LPL). LPL opent de chylomicronen, waarna ze in het bloed aan Carnitine worden gebonden zodat ze in de cel kunnen.

LPL stijgt, net als insuline, na een maaltijd waardoor de opslag van vet wordt gereguleerd.

---

1. De pancreassap bevat het basische bicarbonaat dat de zure maaginhoud neutraliseert. Ontstaat door secretine.

2. De pancreassap bevat enzymen die helpen bij de vertering (enzymen worden geactiveerd door (Chymo-)trypsine))

---

Het MMC is een beweging van de Dunne Darm / Maag voor de 'schoonmaak'. Na het eten wordt deze cyclus verstoord door onregelmatige weeën. Dit is voor een mengfunctie van het voedsel.

---

- > 3 maanden (vaak jarenlang)- Normale bloedwaarden- ROME criteria

---

Nachtelijke pijn & Hongerpijn (verholpen door eten)

Beide kunnen zijn gevaarlijk zijn en moeten dus zsm verholpen worden.

---

Bij astma zijn de gladde spieren in de trachea hyperreactief, dus bij longprikkels (roken, stof, etc.) worden je luchtwegen te strak dichtgeknepen. Dit leidt tot een piepende ademhaling.

---

Een hemoglobine kan vier zuurstofmoleculen binden, want de globine bestaat ook uit vier polypeptiden (eiwitten).

Een verhoogd CO2 gehalte leidt tot een (verhoogd/verlaagd) verhoogd H+ gehalte.

---

1. Maag via Peptiden2. Dunne darm via Trypsine/Chymotrypsine

---

1. Speeksel amylase (5%)2. Pancreas amylase in dunne darm (95%)

---

Er zijn vier vitaminen die in vet oplossen: Vit. K, A, D en E. Als de galproductie niet optimaal verloopt dan zal ook de vetafbraak niet goed verlopen, dus zullen de KADE vitaminen niet worden opgenomen door het lichaam.

In de dunne darm zorgt het parasympatisch systeem voor een (verhoging/verlaging) verhoging en het orthosympatisch deel voor een verlaging van de contractiesterkte.

Het parasympathisch deel is actief in herstel. Voor herstel is de resorptie van voedsel vereist, dus daarom is de contractiesterkte verhoogd. In het sympatisch deel is dit andersom.

Aan het begin van de vertering in de dunne darm vinden we Peristaltische en Segmentale bewegingen voor voortbeweging en menging. Aan het eind vinden we de Migrating Myoelectrical Complex (MMC) bewegingen voor schoonmaak.

---

Galstenen ontstaan wanneer het cholesterolgehalte in gal te hoog is. Dit leidt tot een verminderde vetabsorptie en dus minder vetoplosbare KADE vitaminen. Ook ontstaat er icterus (geelzucht) omdat het gele bilirubine niet kan worden afgebroken.

Tijdens de Absorptieve toestand van de TD wordt er (glucose/glycogeen/ketonen) glycogeen gemaakt en tijdens de Post-absorptieve toestand wordt glucose / ketonen gemaakt.

In de Absorptieve toestand zit er voedsel in de TD dat wordt verwerkt in de vorm van glycogeen. Pas nadat het is verwerkt (post-absorptie) kan je de glucose/ketonen gebruiken. Makes sense :D

---

Cortisol is een insuline inhibitor voor spier en vetweefsel (GLUT4). Hierdoor nemen deze weefsels niet teveel glucose weg uit het bloed, zodat de hersens genoeg glucose behouden. Als er niet genoeg cortisol is, dan zullen spier- en vetweefsel te veel glucose opnemen uit het bloed en dan ontstaat hypoglycemie.

---

De thyroïdhormonen T3 & T4 zorgen voor een verhoogd Basal Metabolic Rate (BMR) en het calorigenic effect (hoger verbruik calorieën). Door de verhoogde BMR is er meer energie mogelijk voor bijvoorbeeld lichaamsgroei of orthosympatische activiteiten.

---

Op de helft van de inspiratie. De negatieve druk is namelijk afhankelijk van de mate van uitrekking vd alveoli, die steeds minder wordt naarmate de inspiratie vordert.

Uitrekking alveoli goed = druk negatiever
Uitrekking alveoli slecht = druk positiever

http://www.pathwaymedicine.org/breathing-cycle

---

Tijdens het eind van de inspiratie/het begin van de expiratie. De intrapleurale druk wordt negatiever naarmate de long uitrekt (long drukt harder op de pleura).

http://www.pathwaymedicine.org/breathing-cycle

CRP, BSE en Leukocyten zijn technieken voor de herkenning van Infecties/Ontstekingen met als ziektebeeld Inflammatory Bowel Disease (IBD).

BNPis een techniek voor de herkenning van hartfalen.

Bitch No (blood-)Pulse

D-Dimeer is een techniek voor de herkenning van Longembolie, een aandoening die gekenmerkt wordt door dikke kuiten.

D-Dimeer Dikke Kuiten (DDD). Ander kenmerk van longembolie is pijn bij diep inademen.

tTGAis een techniek voor de herkenning van Glutenallergie.

TanToe GlutenAllergie

Gastroscopieis een techniek voor de herkenning van de volgende vier aandoeningen: Oesophagusreflux, Slokdarm-/Maagcarcinoom en Diverticulum van Zenker.

Camera via de mond in de oesophagus. Eigenlijk altijd bij 'Slik- en Passageklachten' -> Gastroscopie.

Gynaecologische Echo is een techniek voor de herkenning van Acute Appendicitis.

Echo van de onderbuik.

X-Thorax is een techniek voor de herkenning van Pneumonie, Emfyseem of Fibrose.

X-ray van de ribbenkast.

ALAT/ASAT zijn technieken voor de herkenning van Leverschade met als ziektebeelden Levercirrose of Hepatitis.