DSM & psychiatrisch onderzoek

---

Werkuitval door psychische ziekten komen vooral voor bij leeftijdscategorie jonger dan 35 jaar met een hoog opleidingsniveau.

---

Classificaties
Classificatie= standaardiseren
Binnen de hoofdclassificaties vindt je steeds kernsymptomen en facultatieve symptomen die samen een syndroom maken.

Dit is anders dan diagnosticeren= verklaren/ begrijpen.
Bij diagnosticeren kijk je naar symptomen in samenhang; oorzaken en prognose.

---

1. Waarneembare fenomenen
2. Classificatie gedrag op basis van klachten en verschijnselen
3. Symptomen en syndromen
4. Op grond van expertkennis en patiënt-ervaringen
5. Streven naar objectivering/ validatie van samenhang
6. Neutraal over etiologie/pathogenese/theorie
7. Ernst en mate van disfunctioneren zijn belangrijk

---

3 soorten symptomen:
- Cognitief: denken
- Affectief: emoties
- Conatief: drang; wat je wil
Deze kunnen leiden tot een syndroom.

Vervolgens heb je 3 factoren die van invloed zijn op de :
- predisponerende factoren: kwetsbaarheid voor een syndroom
- Luxerende factoren: bijvoorbeeld gebruik van drugs
- Onderhoudende factoren: stress in het dagelijks functioneren (zoals relatiebreuk)
Deze leiden tot een structuurdiagnose.
Dit classificeer je volgens de DSM5 en leidt tot een behandelplan.

---

De eerste lijn is de huisarts, deze kan je doorverwijzen naar de POH van de huisartsenpraktijk zelf.
Vervolgens kan je naar basis GGZ of specialistische GGZ. Basis GGZ is huisarts/psycholoog de regievoerder.
Bij specialistisch GGZ is psychiater of psychotherapeut de regievoerder.

---

Anamnese:
- Specieel (geschiedenis klacht, beloop)
- Algemeen (zeefvragen)
- Psychiatrische voorgeschiedenis/ familie
- Lichamelijke klachten
- Sociaal-maatschappelijke context (werk/ relatie/ vrije tijd)
- Biografie
- Hetero-anamnese

Psychiatrisch onderzoek - Status mentalis
- Cognitieve functies "denken"
- Affectieve functies "Voelen"
- Conatieve functies "doen"

---

Affect is kortdurend en stemming is op lange termijn.

---

Universele preventie:Richt zich op de gezonde bevolking (of delen ervan) en bevordert en beschermt actief de gezondheid van de bevolking

Selectieve preventie: Richt zich op bevolkingsgroepen met een verhoogd risico en voorkomt dat personen met 1 of meerdere risicofactoren (determinanten) voor een bepaalde aandoening daadwerkelijk ziek worden.

Geïndiceerde preventie:Richt zich op mensen met beginnende klachten en voorkomt dat beginnende klachten verergeren tot een aandoening.

Zorggerichte preventie: Richt zich op mensen met een ziekte of aandoening en voorkomt dat een bestaande aandoening leidt tot complicaties, beperkingen, een lagere kwaliteit van leven of sterfte

---

---

a) aanpassingsstoornis: wordt in de DSM-5 gedefinineerd als emotionele en gedrangsmatige symptomen die binnen drie maanden ontstaan als reactie op een aanwijsbare stressor. Hierbij moet het lijden ernstiger zijn dan op basis van de ernst en intensiteit van de stressor verwacht kan worden en moeten de symptomen leiden tot duidelijke beperkingen in het sociaal of beroepsmatig functioneren.

---

b) een rouwreactie. Hij geloofd namelijk niet dat zijn vrouw er écht staat en het is niet langdurig > normale rouwreactie. Kern is dat meneer zelf vindt dat zijn stemming past bij de situatie.

---

Auto-receptoren worden minder gevoelig.

---

---

---

---

40-65 jarigen, waarvan 2/3 man is.
Suïcide pogingen worden het meest gedaan door adolescente vrouwen.

---

- Belangrijk is dat mensen zich erg in een hoek gedrukt voelen
- Het bewerkstelligen van een verandering in een wanhopige situatie
- Het kan al dan niet voortvloeien uit een psychiatrische stoornis
- Deze verandering biedt bescherming tegen pijn, krenking, verlies en lijden.

---

Een eerdere suïcidepoging

---

- Praat erover! > maak en houdt contact, geef validatie voor de gevoelens en toon empathie. Vergroot de ambivalentie door redenen te zoeken om geen suïcide te plegen.
- Behandeling onderliggende stoornis
- Cognitieve gedragstherapie: aan de slag met gedachtes die gekoppeld zijn aan intense emoties.

---

Dwanggedachten= als ze telkens terugkomen en hardnekkig in je hoofd blijven zitten. Egodystoon; worden onderdrukt, zijn niet gewenst, passen niet bij het ego.
Dranggedachten= minder heftig en blijven minder lang in je hoofd zitten. Egosystoon; gedachten zijn in harmonie met het ego.
Rumineren= het herhaaldelijk langdurig denken over je gevoelens en problemen (anders dan piekeren; wat meer over toekomst gaat)
Illusionaire vervalsing= verkeerde interpretatie van zintuigelijke waarnemingen, mede veroorzaakt door verwachtingen, angsten en wensen.
Disperceptie= vervorming van een waarneming, bijvoorbeeld bepaalde objecten als veel groter of kleiner gezien.

---

- MRI: frontale en aterior temporale atrofie
- FDG-PET
- Genetische diagnostiek vanwege kwart erfelijk: c9orf72 en progranuline voor TDP43 pathologie en Tau voor tau pathologie.

---

Vareniciline

---